Η εποχή που ξεπροβάλει δυναμικά η τεχνητή νοημοσύνη: Ένα παράδειγμα που αφορά (και) τα παιδιά

Η σημερινή λειτουργία της τεχνητής νοημοσύνης και η πρόοδος της βασίζεται κυρίως στην ανάπτυξη, τη διατήρηση και τον εμπλουτισμό ψηφιακών βάσεων δεδομένων.

Σε μια εποχή που η νομοθεσία αγκομαχά να προλάβει τις τεχνολογικές εξελίξεις χωρίς επιτυχία, εάν κοιτάξουμε προσεκτικά θα παρατηρήσουμε το εξής φαινόμενο: ενώ διατυμπανίζεται η σημασία της προστασίας των προσωπικών δεδομένων και το απόλυτα απαραίτητο της συναίνεσης του υποκειμένου του οποίου τα προσωπικά δεδομένα συλλέγουμε, ταυτόχρονα αναπτύσσουμε μια νέα πραγματικότητα εντός της οποίας διαφαίνεται απαραίτητη η συναίνεση μας στη συλλογή ευαίσθητων προσωπικών μας δεδομένων στο βωμό «σπουδαιότερων» αγαθών, όπως π.χ. η υγεία.

Βαδίζουμε λοιπόν γοργά σε μια πραγματικότητα όπου, οι γονείς και κηδεμόνες παιδιών, θα πείθονται και θα συναινούν στη συλλογή βιολογικού υλικού και μοναδικών γενετικών δεδομένων, με σκοπό την προστασία των παιδιών τους από πιθανές μελλοντικές ασθένειες. Για να μπορούν τα προγράμματα/λογισμικά/ρομπότ (ή όπως αλλιώς ήθελε ονομαστούν) τεχνητής νοημοσύνης να αποτρέψουν την εμφάνιση ασθενειών ή να θεραπεύσουν ασθένειες αποτελεσματικά θα πρέπει να γνωρίζουν/έχουν πρόσβαση στα πλέον ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα των παιδιών.

Η συναίνεση των γονέων θα βασίζεται στην πεποίθηση ότι, δεν θα υπάρχει άλλη επιλογή, δεδομένου ότι, μόνο με τον τρόπο αυτό θα βεβαιώνεται η πρόσβαση των παιδιών τους στις πλέον ενδεδειγμένες δυνατότητες υγειονομικής περίθαλψης που μόνο η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορεί να προσφέρει.

Οι πρώτες γενιές γονέων που θα συναινέσουν, δεν θα γνωρίζουν πως θα εξελιχθεί η εκδοχή της επικράτησης της τεχνητής νοημοσύνης εντός της κοινωνίας και πως θα επηρεάσει το σύνολο των θεμελιωδών δικαιωμάτων των παιδιών τους (αλλά και των ιδίων). Η συναίνεση τους όμως, ανεξάρτητα, θα ακολουθεί τα παιδιά τους για το υπόλοιπο της ζωής τους.

Διαλέγουμε εδώ να δώσουμε το παράδειγμα της υγείας που είναι το υπέρτατο αγαθό αλλά όχι το μόνο απαραίτητο ανθρώπινο αγαθό και δικαίωμα. Είναι όμως αυτό που προκαλεί τον υπέρτατο φόβο και συνεπώς την άμεση και ταχεία συναίνεση σε οτιδήποτε μας ζητείται.

Σε μια εποχή που τα παιδιά δίνουν βάση στη δημιουργία της ψηφιακής τους ταυτότητας και μαθαίνουν να λειτουργούν σε ένα κόσμο κυρίως εικονικό, απομένει στους γονείς να τα μάθουν ότι υπάρχουν πλείστα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα που συνιστούν το οξυγόνο της ανθρώπινης φύσης και αποτελούν προϋπόθεση για την ανθρώπινη υγεία.

Απομένει σε όλους μας, να ζητήσουμε χρόνο ώστε να μπορέσει ο νομοθέτης να προλάβει να μάθει και να ζυγίσει κοινωνικά τις εξελίξεις ώστε να βαδίσουμε όλοι, χέρι – χέρι με τα παιδιά μας, με ασφάλεια στη νέα, πολλά υποσχόμενη αλλά και πολύ επικίνδυνη εποχή. Άλλως, κινδυνεύουμε, εμείς, τα παιδιά μας και τα παιδιά των παιδιών μας, να παγιδευτούμε στη δύνη ανεξέλεγκτων αλλαγών που πάνω από όλα θα διακυβεύουν διαρκώς και ποικιλοτρόπως την ασφάλεια μας.

Άννα Μαρία Φίλιππα
Εξειδικευμένη Δικηγόρος στο ηλεκτρονικό έγκλημα