Κάθεσαι δίπλα του στο διάβασμα χωρίς να κάνεις εσύ την εργασία

Ξέρεις τη σκηνή: το τετράδιο ανοιχτό από τότε που γύρισε, εκείνο χαζεύει, εσύ κρατάς το μολύβι και στο τέλος γράφεις εσύ. Την Παρασκευή 11 Σεπτεμβρίου γίνεται ο αγιασμός και τη Δευτέρα 14 ξεκινούν κανονικά τα μαθήματα. Μαζί τους επιστρέφει και αυτή.

Πόση ώρα είναι λογική για κάθε τάξη

Ο πιο διαδεδομένος κανόνας διεθνώς λέει στους εκπαιδευτικούς πόση εργασία είναι λογικό να αναθέτουν: 10 λεπτά ανά τάξη του δημοτικού. Δηλαδή 10 λεπτά στην Α΄, 30 στη Γ΄, γύρω στα 60 στη ΣΤ΄. Στα ελληνικά σχολεία δεν ισχύει ως κανόνας, χρησιμεύει όμως σαν μέτρο σύγκρισης: αν το παιδί σου στη Γ΄ δημοτικού παλεύει μιάμιση ώρα κάθε βράδυ, δεν φταίει η προσπάθειά του. Ή η εργασία είναι πολλή, ή κάτι το δυσκολεύει που δεν έχει φανεί ακόμα.

Μέτρα μόνο την ώρα που δουλεύει πραγματικά. Το παιδί που κάθεται 50 λεπτά και γράφει τα 20, έχει δουλέψει 20. Στο ολοήμερο ένα μέρος της μελέτης έχει ήδη γίνει στο σχολείο· δεν τα ξανακάνεις όλα από την αρχή. Κι αν η μελέτη πάει μετά τις 9 το βράδυ, δεν πρόκειται να γίνει ολόκληρη· το ερώτημα τότε είναι ποια απογευματινή δραστηριότητα περισσεύει.

Πού ακριβώς σταματάς

Κανένας γονιός δεν παίρνει το μολύβι από αδιαφορία· το παίρνει από αγωνία και επειδή είναι αργά. Στις μελέτες ξεχωρίζει το είδος της βοήθειας. Όπου ο γονιός χώνεται χωρίς να του το ζητήσουν και υπαγορεύει τον τρόπο, οι χαμηλότερες επιδόσεις πάνε μαζί με χαμηλότερη διάθεση για διάβασμα. Όπου αφήνει το παιδί να δοκιμάσει μόνο του και μπαίνει όταν του το ζητήσει, συμβαίνει το αντίστροφο.

Στην πράξη:

• Η οργάνωση είναι δική σου δουλειά: τι θα γίνει πρώτο, πόση ώρα θα πάρει, πότε πέφτει το διάλειμμα. Το περιεχόμενο είναι δικό του.
• Όταν κολλήσει, κάνε του μια ερώτηση: «τι σου ζητάει η άσκηση;», «πού το έχεις ξαναδεί αυτό;». Πρώτα δοκιμάζει εκείνο.
• Αφήνεις το λάθος να γραφτεί. Ένα λάθος που θα το δει η δασκάλα αξίζει περισσότερο από μια σωστή σελίδα που την έγραψες εσύ: είναι η μόνη πληροφορία που έχει για το πού βρίσκεται το παιδί.

Τα βασικά τα είχαμε δει παλιότερα, στο πώς βοηθάμε το παιδί με τις εργασίες του σχολείου. Το δύσκολο είναι το όριο.

Όταν κάθε απόγευμα καταλήγει σε καβγά

Αν η ένταση είναι καθημερινή, αλλάζεις πρώτα την ώρα και τον τρόπο:

• Σταθερή ώρα κάθε μέρα. Ποια ώρα, το κρίνει το παιδί: άλλα θέλουν φαγητό και ξεκούραση πρώτα, άλλα αποδίδουν όσο είναι ακόμα σε ρυθμό σχολείου.
• Μικρά κομμάτια με διάλειμμα ανάμεσα: δουλεύει 10-15 λεπτά και σηκώνεται· στις πρώτες τάξεις ακόμα πιο σύντομα.
• Όταν αρνείται να καθίσει, το «αν» δεν το συζητάς· το «πότε» ναι: «ξεκινάμε τώρα ή σε 10 λεπτά;». Και κράτα την ώρα που θα πει.
• Όριο ώρας συμφωνημένο από την αρχή, που μετράει μόνο όση ώρα δουλεύει. Το χάζεμα δεν πιάνεται, αλλά ούτε παρατείνει το όριο. Όταν τελειώσει η ώρα, σταματάς.

Το τελευταίο θέλει θάρρος, γι' αυτό πες το πρώτα στη δασκάλα. Αν δούλεψε 30 λεπτά και δεν πρόλαβε, σταμάτα και γράψε δυο γραμμές στο τετράδιο: «Δούλεψε 30 λεπτά στα μαθηματικά, κόλλησε στα προβλήματα και σταματήσαμε εκεί». Δεν είναι δικαιολογία, είναι πληροφορία. Και είναι πιο χρήσιμη από ένα τετράδιο που το συμπλήρωσε κάποιος άλλος στις 10 το βράδυ.

Αν η ίδια σκηνή κρατάει 3-4 εβδομάδες, ή αν δυσκολεύεται συστηματικά στο ίδιο μάθημα, πρώτα απ' όλους πρέπει να το μάθει η δασκάλα του. Ζήτησε ραντεβού στις ώρες ενημέρωσης γονέων. Αν χρειαστεί κάτι παραπάνω, η επόμενη πόρτα είναι το ΚΕΔΑΣΥ της περιοχής σου, η δημόσια υπηρεσία που αξιολογεί και στηρίζει μαθητές. Την αίτηση μπορείς να την κάνεις εσύ· μπορεί να την εισηγηθεί και το σχολείο.