Τι δείχνει η φωτογραφία της πρώτης μέρας στο σχολείο σε έναν άγνωστο

Στις 14 Σεπτεμβρίου χτυπάει το πρώτο κουδούνι και το κινητό θα βγει από την τσέπη πριν καν προλάβει το παιδί να φορέσει την τσάντα. Η φωτογραφία της πρώτης μέρας μένει στο κινητό για χρόνια. Το θέμα δεν είναι αν θα την τραβήξεις, αλλά τι δείχνει σε όποιον δεν σε ξέρει.

Τι εντοπίζει ένας ξένος μέσα από τη φωτογραφία

Μια προσεκτική ματιά είναι αρκετή: Η ταμπέλα του σχολείου πίσω του, η επωνυμία στο σχολικό λεωφορείο ή το όνομα γραμμένο στο τετράδιο δείχνουν πού πηγαίνει το παιδί κάθε μέρα. Η πινακίδα του δρόμου, ο αριθμός της πολυκατοικίας ή η στάση του λεωφορείου δείχνουν από πού ξεκινά. Το ταμπελάκι με το ονοματεπώνυμο στην κασετίνα συμπληρώνει ττην ταυτότητα του παιδιού.

Μια ανάρτηση στις 08:10 με λεζάντα «καλή αρχή» λέει ότι εκείνη τη στιγμή το παιδί περπατά προς το σχολείο. Το καθένα χωριστά δεν υποδηλώνει κάτι, ο συνδυασμός όμως όλων των παραπάνω, φανερώνει το πρωινό δρομολόγιο ενός συγκεκριμένου παιδιού.

Ό,τι ανεβαίνει στα social δεν μπορείς να το πάρεις πίσω

Η Επίτροπος για τα Δικαιώματα του Παιδιού στην Αγγλία το 2018 υπολόγισε ότι οι γονείς ανεβάζουν κατά μέσο όρο 71 φωτογραφίες και 29 βίντεο του παιδιού τους τον χρόνο, περίπου 1.300 ως τα 13 του.

Η διαγραφή καθαρίζει τη δική σου σελίδα, όχι το διαδίκτυο: η φωτογραφία μπορεί να έχει ήδη αποθηκευτεί ή αναδημοσιευτεί αλλού. Είχαμε γράψει παλιότερα τι πρέπει να ξέρετε για τις φωτογραφίες των παιδιών στο διαδίκτυο· η πρώτη μέρα στο σχολείο είναι η στιγμή που ο κανόνας δοκιμάζεται στην πράξη.

Γιατί ρωτάμε το ίδιο το παιδί

Ο νόμος δεν ασχολείται με τη φωτογραφία της πρώτης μέρας. Ορίζει (ν. 4624/2019) ότι από τα 15 του το παιδί μπορεί να γραφτεί μόνο του σε διαδικτυακή υπηρεσία. Για την εικόνα του αποφασίζουν οι γονείς από κοινού, στο πλαίσιο της γονικής μέριμνας. Ακριβώς επειδή δεν σε ελέγχει κανείς, η κρίση είναι δική σου.

Ένα παιδί 6 ετών μπορεί να απαντήσει στην ερώτηση «θέλεις να τη δουν και οι άλλοι αυτήν τη φωτογραφία;». Αν πει όχι, κρατάμε τη φωτογραφία για εμάς. Έτσι μαθαίνει κάτι που θα του χρειαστεί όταν θα αποφασίζει μόνο του: ότι η εικόνα του ανήκει στο ίδιο και ότι ρωτάμε πριν τη μοιραστούμε.

Πριν πατήσεις «δημοσίευση»

• Έλεγξε το κοινό. Δημόσιο προφίλ σημαίνει όλοι. Το «φίλοι των φίλων» είναι εκατοντάδες άγνωστοι.
• Μην προσθέσεις ετικέτα τοποθεσίας. 
• Κοίτα το φόντο πριν το πρόσωπο: πινακίδες, αριθμούς, ονόματα καταστημάτων, στάσεις.
• Δες ποιος άλλος περιλαμβάνεται στη φωτογραφία. Αν υπάρχουν συμμαθητές του, αφαίρεσέ τους ή ρώτα τους γονείς τους.
• Ανέβασέ τη το απόγευμα ή την επόμενη μέρα, ώστε να μη δείχνει πού βρίσκεται το παιδί εκείνη τη στιγμή.
• Ενημέρωσε το οικογενειακό περιβάλλον. Όταν στέλνεις τη φωτογραφία στη γιαγιά ή στο οικογενειακό γκρουπ, γράψε «μόνο για εμάς».
• Ρώτα το παιδί και σεβάσου την απάντησή του.

Αν κάτι ξεφύγει από τον έλεγχό σου

Αρχικά, ζήτα από το άτομο που την ανέβασε να την κατεβάσει. Αν αρνηθεί ή αν δεν ξέρεις ποιος είναι, κράτα στιγμιότυπα οθόνης και ανέφερε τη δημοσίευση μέσα από την πλατφόρμα. Μετά υπάρχει η ελληνική γραμμή καταγγελιών SafeLine (safeline.gr) και η Διεύθυνση Δίωξης Κυβερνοεγκλήματος στο 11188, που λειτουργεί όλο το εικοσιτετράωρο. Για τα προσωπικά δεδομένα του παιδιού απευθύνεσαι στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.

Κανένα από τα παραπάνω δεν σημαίνει ότι δεν μπορείς να ανεβάζεις φωτογραφίες του παιδιού σου. Σημαίνει ότι διαλέγεις εσύ ποιοι θα τη δουν. Ο κύκλος που πραγματικά χαίρεται για το παιδί σου είναι μικρότερος από όσο νομίζεις.